Osh yeb ozish mumkinmi: osh va non haqida haqiqat

Osh yeb ozish mumkinmi? Ha, mumkin. Oshni ham, nonni ham tashlash shart emas. Likopchangizdagi miqdorni va qozondagi yogʻni bilsangiz yetadi. Odamni bitta taom semirtirmaydi. Kun boʻyi ortiqcha kirgan quvvat semirtiradi.

Juma kuni uyda osh damlanadi. Lagan oʻrtaga qoʻyiladi, yoniga non sindiriladi. Siz esa «diyetadaman» deb chetda salat bilan oʻtirasiz. Uydagilar «bir qoshiq yesangiz nima boʻpti?» deyishadi. Rostdan ham, nima boʻladi? Hozir oddiy qilib tushuntiraman.

Osh kaloriyasi qancha?

Bitta «hammaning oshi» yoʻq. Har oila guruch, goʻsht va yogʻni oʻz nisbatida soladi. Birovning oshida lagan tagida yogʻ yaltirab turadi, birovnikida — yoʻq. Shuning uchun bir likopcha oshning quvvati ham har xil chiqadi.

Oʻz oshingizni esa hisoblab koʻrsa boʻladi. Qozonga solgan hamma narsangizning quvvatini qoʻshasiz. Keyin chiqqan likopchalar soniga boʻlasiz.

Eng katta farqni yogʻ beradi. Bir osh qoshiq oʻsimlik yogʻida taxminan 120 kilokaloriya bor. Bu — 800 gramm bodringdagichalik. 800 gramm bodring qorningizni toʻydiradi. Bir qoshiq yogʻni esa oshqozoningiz sezmaydi ham. Shuning uchun likopchadagi ortiqcha yogʻ quvvatni koʻp qoʻshadi, lekin toʻydirmaydi.

Guruchni hisoblaganda ham ehtiyot boʻling. Quruq guruchning 100 grammida 365 kilokaloriya bor. Pishgan guruchning 100 grammida esa — taxminan 130. Nega? Guruch pishganda suv shimadi, suv esa quvvat qoʻshmaydi.

Xoʻsh, oshning yonidagi non-chi?

Non kaloriyasi qancha?

100 gramm oq nonda taxminan 270 kilokaloriya bor. Bir burda nonning ogʻirligi esa har uyda har xil. Oʻz burdangizni bir marta tarozida tortib koʻring. Keyin bir umr bilasiz.

Kepakli nonda quvvat deyarli shuncha. Lekin tolasi ikki baravardan koʻp.

Nonning yonidagilar ham hisobga kiradi. Bir choy qoshiq sariyogʻ yana 35 kilokaloriyaga yaqin qoʻshadi. Ikki choy qoshiq shakar solingan bir piyola choy esa — 30 kilokaloriya atrofida.

Unda non semirtiradimi, yoʻqmi?

Non semirtiradimi?

Non yeyish hali semirish degani emas. Odamni semirtiradigan narsa — kun boʻyi yeganingiz sarflaganingizdan koʻp boʻlishi. Bunda non ham, osh ham, choydagi shakar ham hisobga kiradi.

Amerikada 120 mingdan ortiq odamni 12–20 yil kuzatishgan. Qaysi ovqatlar vaznni eng koʻp qoʻshgan? Roʻyxat boshida non emas, kartoshka chipsi, kartoshka va shirin ichimliklar turgan. Kepakli don mahsulotlarini yeganlarda esa vazn kamroq ortgan.

Non boʻyicha 38 ta tadqiqotni ham birga koʻrib chiqishgan. Kepakli non yeydiganlarda vazn ortishi koʻrilmagan. Oq non boʻyicha natija aralash chiqqan.

Osh yeb ozish uchun nima qilish kerak

1. Avval salat yoki achchiq-chuchuk, keyin osh. Nega: sabzavot likopchaning bir qismini egallaydi va toʻqlikni boshlab beradi.
2. Oʻz likopchangizdan yeng. Nega: katta lagandan yeganda qancha yeganingiz bilinmaydi.
3. Qozon tagidagi yogʻni likopchaga oqizmang. Qozonga ham odatdagidan biroz kamroq yogʻ quying. Nega: osh oʻsha-oʻsha, quvvati esa kamroq.
4. Nonni sanab yeng. Oshning yonida bir burda yetadi. Imkon boʻlsa, oq nonning bir qismini kepaklisiga almashtiring. Nega: non ham kunlik hisobga kiradi.
5. Choyni shakarsiz yoki bir qoshiq shakar bilan iching. Nega: kuniga bir necha piyola ichsangiz, shakarning quvvati ham yigʻiladi.

Yeb-iching, meʼyorni unutmang — lekin meʼyorni koʻz bilan chamalash qiyin, ayniqsa qozondagi yogʻni. Formula ilovasida oʻzbek taomlari rasmlari bilan «Milliy taomlar» roʻyxatida turadi. Oshni rasmga olsangiz ham, taxminiy kaloriya chiqadi. Taxminiy, chunki telefon osh damlanayotganda qozon boshida turmagan. Shuning uchun ilova «Qoʻshimcha bormi?» deb soʻraydi — rasmda koʻrinmagan yogʻni oʻzingiz qoʻshasiz. Darslarda esa odatdagi oshni qanday yengilroq qilishni oʻrganasiz. Oshni tashlamasdan ozish va qayta semirmaslikni oʻrganmoqchi boʻlsangiz, App Store yoki Google Playʼdan «Formula — ozish ilovasi»ni yuklab oling.

Savolingiz boʻlsa — Telegramʼdagi yordam botiga yozing

Video

Ozish formulasi nima ekanini va Formula ilovasi qanday ishlashini shu videoda oddiy qilib koʻrsatganman.

YouTube · Ozish Formulasi Topildi

Doktor Feruz YigitaliyevFormula ilovasi muallifi

TashMIʼda 10 yil oʻqigan: 6 yil asosiy taʼlim va 2 ta ordinatura. 2021-yildan semizlik va ozish bilan shugʻullanadi. Shu tajriba asosida Doktor Feruz metodi va Formula ilovasi yaratildi.

Doktor Feruz yoʻli

Manbalar

1. USDA. FoodData Central — oq va kepakli non, guruch, oʻsimlik yogʻi, bodring, sariyogʻ, shakar. fdc.nal.usda.gov
2. Mozaffarian D va hamk. Changes in diet and lifestyle and long-term weight gain in women and men. New England Journal of Medicine, 2011. doi.org/10.1056/NEJMoa1014296
3. Bautista-Castaño I, Serra-Majem L. Relationship between bread consumption, body weight, and abdominal fat distribution: evidence from epidemiological studies. Nutrition Reviews, 2012. doi.org/10.1111/j.1753-4887.2012.00454.x
4. Greger M. How Not to Diet. Flatiron Books, 2019.
5. Doktor Feruz. «Ozish Formulasi Topildi», YouTube, 2026. youtu.be/WRh6W_HPEs4